آموزشی, مقالات تخصصی

کامپوزیت های دندانپزشکی

کامپوزیت دندانپزشکی

 کامپوزیت های دندانپزشکی

کامپوزیت دندانپزشکی ، سیمان های دندانی ساخته شده از رزین های مصنوعی هستند. رزین های مصنوعی از آنجا که نامحلول هستند ، از نظر ظاهری بسیار شبیه به دندان هستند ، نسبت به کمبود آب حساس نبوده ، قابلیت تغییر بالا و مقرون به صرفه بودن ، به عنوان مواد ترمیمی تکامل یافتند.

رزین های کامپوزیت معمولاً از Bis-GMA و سایر مونومرهای دی ماتاکریلات (TEGMA ، UDMA ، HDDMA) ، یک ماده پرکننده مانند سیلیس و در بیشتر موارد موجود ، یک ماده حساس به نور تشکیل شده اند. همچنین برای دستیابی به برخی از خصوصیات فیزیکی از قبیل قابلیت جریان و حرکت ، Dimethylglyoxime نیز اضافه می شود. خیاطی بیشتر خصوصیات فیزیکی با فرمولاسیون غلظتهای منحصر به فرد هر ماده سازنده حاصل می شود.

بسیاری از مطالعات ، طول عمر ترمیم های کامپوزیتی مبتنی بر رزین را با طول عمر ترمیم های آمالگام جیوه مقایسه کرده اند. بسته به مهارت دندانپزشک ، مشخصات بیمار ، نوع و محل آسیب ، ترمیم های کامپوزیت می توانند طول عمر مشابه ترمیم آمالگام داشته باشند.  در مقایسه با آمالگام ، ظاهر ترمیم های کامپوزیت بر پایه رزین بسیار بهتر است.

تاریخچه استفاده ار کامپوزیت

در گذشته کامپوزیت‌های رزینی توسط واکنش پلیمریزاسیون بین دو مخلوط خمیری تهیه می شدند. یک مخلوط خمیری حاوی یک فعال‌کننده و یک استارتر واکنش (بنزوئیل پراکسید) است. این کامپوزیت ها معایب داشتند از جمله ماندگاری کوتاه مدت، که برای غلبه بر این مشکلات کامپوزیت های  رزینی در دهه ۱۹۷۰ معرفی شدند که با نور واکنش می‌دهند. در ابتدا به منظور شروع واکنش از نور فرابنفش استفاده می‌کردند، اما این روش دارای عمق درمان محدود بود و اثرات نامطلوبی برای بیماران و پزشکان داشت. از این رو ، مدتی بعد نور مرئی جایگزین نور فرابنفش شد.

 

انواع متریال کامپوزیت های دندانپزشکی :

انواع کامپوزیت دندانپزشکی

ماکروفیل ها :

ماکروفیل ها در رده اولین کامپوزیت های دندانپزشکی معرفی شده به بازار قرار داشتند. آنها دارای ذراتی به اندازه 10 الی 50 میکرومتر و در عین حال، مقاومت پوششی کم و استحکام بسیار بالایی هستند. پولیش پذیری ضعیف ماکروفیل ها، باعث شده سطح آن ها بطور کامل صیقلی نشود و مستعد پلاک باشد.

میکروفیل ها :

این دسته از کامپوزیت های دندانپزشکی در اواخر دهه 1970 به بازار معرفی شدند. سایز ذرات 0.4  میکرومتر میباشد.پولیش پذیری بهتر، آنها را نسبت به ماکروفیل ها در جایگاه بالاتری قرار می دهد . این کامپوزیت های دندانپزشکی قدرت مکانیکی بالا اما مقاومت پوششی کمی دارند.

هیبرید :

این دسته از کامپوزیت های دندانپزشکی، قابلیت استحکام ماکروفیل ها و زیبایی و قابلیت بالای پولیش میکروفیل هارا تا حد زیادی در خود جای داده است. از ویژگی های دیگر این متریال می توان به انبساط دمایی پایین و مقاومت بالا اشاره کرد.

نانوکامپوزیت ها :

جدیدترین نسل کامپوزیت های دندانپزشکی متشکل از ذرات 20 تا 70 نانومتری هستند. آنچه این دسته را از سایرین تمییز می دهد، قابلیت تشکیل نانوکلاسترهاست است که به عنوان یک واحد منفرد عمل میکنند. همین قابلیت باعث شده که ذرات کوچکتر با اتصال به هم، تشکیل ذرات بزرگتر را داده و نتیجه امر، مقاومت چشمگیر کامپوزیت همراه با پوشش قدرتمند و قابلیت پولیش بالا خواهد بود.

اما به دلیل مقاومت بالای این نوع کامپوزیت  می توان به این اشاره کرد که به راحتی به حفره ایجاد شده نفوذ کامل نمیکنند.

بالک فیل ها :

این نوع کامپوزیت دندانپزشکی از non-agglomerated silica و zirconia تشکیل شده است. این کامپوزیت از ذرات نانوهیبرید تشکیل شده است. هدف اصلی این کامپوزیت کاهش مراحل درمانی و کاهش استرس و آسیب به بافت دهان و دندان می باشد. متاسفانه از ایرادان این نوع کامچوزیت دندانپزشکی می توان با کمتر بودن مقاومت نسبت به سایز مواد اشاره کرد.

از برندهای مطرح کامپوزیت میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

Bisco – Coltene – SDI – DMG America

مکانیزم‌های سخت شدن کامپوزیت های دندانپزشکی

انواع مکانیزم‌های سخت شدن:

  • سخت شدن با انجام واکنش‌های شیمیایی
  • سخت شدن با تابش نور
  • کیور دوگانه (هم واکنش‌های شیمیایی و هم واکنش‌های نوری)

کیور کامپوزیت ها با واکنش شیمیایی یک مکانیزم دو تایی (پایه و کاتالیزور) است که وقتی کاتالیزور و ماده رزینی ترکیب می‌شود واکنش شروع می‌شود.

کامپوزیت هایی که با نور سخت می‌شوند حاوی یک ماده حساس به نور هستند که با تابش طول موج نوری خاص فعال می‌شود (به عنوان مثال کامفوروینون) و نیز یک کاتالیزر واکنش که انجام و سرعت آن را کنترل می‌کند. فعال‌کننده موجود در کامپوزیت که با نور فعال شده‌است اتیل-آمینو اتیل متاکریلات (آمین) یا دیکتون است. طول موج خاصی که بر روی این مواد تاثیر می گذارد در بازه بین 400-500 nm قرار دارد. یعنی منطقه آبی از طیف نور مرئی. کتمپوزیت های رزینی به نور محیط حساس هستند و بنابراین نباید در معرض نور طبیعی قرار بگیرند در غیر این صورت ممکن است پلیمریزاسیون آن‌ها قبل از درمان انجام شود در نتیجه درمان با کیفیت مناسب انجام نپذیرد.

کامپوزیت های دندانپزشکی دوگانه هم حاوی فعال کننده‌های نوری و هم حاوی کاتالیزرهای شیمیایی است که باعث می شود مواد حتی در مواجهه با نور کیور ناکافی به خوبی عمل کنند و پلیمریزه شوند.

برای جلوگیری از پلیمریزاسیون کامپوزیت ها در مرحله نگهداری و ذخیره سازی از مهار کننده‌های پلیمریزاسیون شیمیایی (به عنوان مثال منومیت اتر هیدروکینون) استفاده می شود.

مزایای استفاده از کامپوزیت های دندانپزشکی:

  1. ظاهر زیبا و شبیه به بافت دندان – قابلیت استفاده در عملیات ترمیمی زیبایی
  2. کامپوزیت ها به صورت میکرومکانیکی حفره دندانی را پر میکنند و به بافت دندان متصل میشوند
  3. بخاطر خاصیت باندینگ و چسبندگی نیازمند تراش مقدار کمتری از بافت دندانی نسبت به آمالگام می باشند
  4. جایگزین مقرون به صرفه تری نسبت به روکش های دندانی هستند
  5. در مواردی که دندان قابلیت ترمیم بوسیله آمالگام را ندارد و نیاز به کشیدن آن است با استفاده از کامپوزیت ها میتوان دندان را حفظ و ترمیم کرد
  6. قابلیت ترمیم در صورت آسیب دیدن در مقایسه با آمالگام که معمولا قابل ترمیم نیست
  7. مدت زمان کاری بیشتر نسبت به آمالگام
  8. به دلیل نداشتن جیوه خطرات فردی و زیست محیطی کمتری برای محیط، دندانپزشک و بیمار دارد
  9. کامپوزیت های دندانپزشکی دچار خوردگی نمی شوند

معایب استفاده از کامپوزیت های دندانپزشکی:

  1. انقباض کامپوزیت و ایجاد پوسیدگی ثانویه در نتیجه آن
  2. طول عمر کمتر نسبت به آملاگام
  3. لب پر شدن یا افتادن از دندان
  4. نیازمند مهارت بالا و آموزش می باشند
  5. برای اتصال و کارکرد صحیح دندان باید کاملا خشک و عاری از بزاق و خون باشد
  6. هزینه و زمان آماده سازی بیشتر

کامپوزیت دندانپزشکی

بزودی بخش های جدیدی به این مقاله افزوده خواهد شد. مارا دنبال کنید …

برای خرید انواع کامپوزیت دندانپزشکی به لینک زیر مراجعه فرمایید:

مواد مصرفی دندانپزشکی

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *